Nilo Daniel

Nilo Daniel

socratische gesprekken

Met een socratisch gesprek zet je in op collectieve intelligentie.

socratisch gesprek transformatief

Transformatief

Een socratisch gesprek zorgt ervoor dat het wereldbeeld van de groep boven water komt. Doordat deelnemers worden geconfronteerd met denkpatronen van zichzelf en anderen ontstaat er bewegingsruimte om te veranderen en samen tot nieuwe mogelijkheden te komen.

socratisch gesprek

Verhelderend

Een socratisch gesprek is verhelderend. Deelnemers stellen tijdens zo een dialoog hun eigen denken in twijfel en gaan door de methode op zo een andere manier in gesprek met elkaar, waardoor nutteloze discussies, definitiekwesties en onbegrip achterwegen blijven.

socratisch gesprek

Verrassend

De methode hanteert als basisprincipe dat een dialoog wordt gevoerd vanuit eigen ervaring en denken. Daardoor heeft niemand de waarheid in pacht, waardoor echt samen nieuwe, verrassende inzichten worden gevonden. Daarbij is de methode zo ingericht dat er echt geluisterd wordt en er geen nutteloze discussies ontstaan.

Ontdek wat ik voor jouw team kan betekenen

Collectieve Verdieping
Waarom een socratisch gesprek voeren?

Met een socratisch gesprek zet je in op de collectieve intelligentie van de deelnemers en geef je gezamenlijk richting aan complexiteit. Door ervaringen van deelnemers te onderzoeken op fundamentele waarden en vooronderstellingen, worden abstracte concepten concreet en persoonlijk. Dit zorgt niet alleen voor verdieping, maar ook voor tastbare voorbeelden en casussen waarnaartoe teruggegrepen kan worden.

We voeren het gesprek door gebruik te maken van persoonlijke ervaringen waardoor de groep het concept beter begrijpt en de relevantie eigen maakt.

De groep komt gezamenlijk tot inzichten en antwoorden, waardoor de neuzen dezelfde kant op staan en er makkelijker vervolgstappen gezet kunnen worden.

Voordat deelnemers een eigen bijdrage mogen leveren in het gesprek, is het de bedoeling dat deelnemers elkaar kernachtig samenvatten, waardoor iedereen zijn luistervaardigheden aanscherpt.

Doordat de groep ieders wereldbeeld uitgebreid onderzoekt, leren de deelnemers elkaar beter kennen, wat de onderlinge synergie vergroot.

Omdat de individuele gedachtepatronen van de deelnemers worden samengebracht, vergeleken en onderzocht, ontstaat er ruimte voor nieuwe perspectieven en ideeën.

De concrete bevindingen zijn gebaseerd op ervaringen. Daardoor zijn ze herkenbaar en kunnen ze effectief worden geïmplementeerd.

Recensies

Wat anderen zeggen over het socratisch gesprek
"Nilo weet met een open blik en analytische geest goed tot de kern te komen. Hij denkt mee, spiegelt waar nodig en activeerde mij om helder naar mezelf te kijken. Zeker een aanrader om met Nilo aan de slag te gaan tijdens een socratisch gesprek!"
Ruben
Deelnemer socratisch gesprek
"Nilo wist een veilige en prettige sfeer te creëren, waardoor een gelijkwaardig en mooi gesprek tussen de kandidaten mogelijk was. De "regels" van het socratisch gesprek werden goed uitgelegd. Hij laat de kandidaten vrij in het delen maar behoudt de structuur."
Eva
Deelnemer socratisch gesprek
Vier pijlers van een socratisch gesprek

Hoe werkt een socratisch gesprek?

Tijdens een socratisch gesprek kom je samen met een groep deelnemers (bijv. een team, klas, afdeling) om een fundamentele vraag te beantwoorden of je verder te verdiepen in een bepaald concept of idee. Vaak gaan deze gesprekken over ‘wat’- of’ waaromvragen’ die belangrijk zijn in de vorming van beleid, visie of veranderingen. Zo heb ik gesprekken begeleid over vragen zoals “Wat is een lerende organisatie?”, “Wat is inclusief leidinggeven?” en “Wat is duurzaamheid?” Deze methode komt dus het best tot zijn recht wanneer het wordt ingezet op onderwerpen die complex, taai en lastig van aard zijn. Het gaat tijdens een socratisch gesprek nooit over vragen die gemakkelijk te beantwoorden zijn door bijvoorbeeld iets op te zoeken of een berekening te maken. De inzichten die naar boven komen zijn wellicht geen absolute antwoorden op de onderzoeksvraag, ze zorgen wel voor handelingsperspectieven.

Het onderzoek van een socratisch gesprek vindt plaats op basis van de ervaringen van deelnemers. Socrates ging ervan uit dat echte kennis verbogen ligt in ervaringen. Onze meest fundamentele vooronderstellingen en kijk op de wereld toont zich in de manier waarin we ons gedragen en het leven ervaren. Door ervaringen rondom een bepaald thema te onderzoeken kom je tot inzichten die leven, betekenis hebben en je verborgen denkkaders aan het licht brengen. Daarom kan je een socratisch gesprek ook wel zien als collectieve zelfreflectie.

Een ander kernelement van de methode is dat deelnemers de inhoudelijke kern van de deelnemer die als laatst sprak in eigen woorden samen moeten vatten voordat ze zelf het woord mogen nemen. Het bijzondere daaraan is dat er echte co-creatie plaatsvindt. Je wordt als het ware geforceerd om op elkaar voort te bouwen en gezamenlijk de vraag te onderzoeken. Daarbij ben je actief bezig met het verbreden van je wereldbeeld, laat je niet werkende vooronderstellingen los en creeer je letterlijk nieuwe neurologische verbindingen. Ons neurologische dopamine systeem is namelijk zo ingericht dat we in de vorm van een dopamineshot beloond worden wanneer we dezelfde gedachte herhalen. Doordat je bij een socratisch gesprek de leefwereld van de ander verplicht bij jezelf naar binnenhaalt door de inhoudelijke kern van de spreker voor je samen te vatten, doorbreek je denkpatronen en verruim je je denken over een bepaald thema. 

De groep voert de regie op het verloop van het gesprek. Niet alleen bepaalt de groep de onderzoeksvraag aan het begin van het gesprek (of scherpt deze aan), ook bepaalt de groep hoe deze vraag beantwoord wordt. Zij bepalen bijvoorbeeld welke subvragen beantwoord worden, hoeveel casussen worden besproken en of er andere vormen van collectieve reflectie zijn die ingezet kunnen worden. De facilitator is er alleen om de rode draad van het gesprek helder te houden en de collectieve inzichten scherp neer te zetten. 

socratisch gesprek

Veelgestelde Vragen

Meest vaak gestelde vragen en antwoorden op die vragen.

Hoe lang duurt een socratisch gesprek?

Een socratisch gesprek duurt minimaal anderhalf uur en kent eigenlijk geen maximum. Omdat de onderzoeksvraag die tijdens een socratisch gesprek wordt besproken zodanig complex is, bestaat er geen absoluut juist antwoord. Dat betekent dat er altijd ruimte is om tot meer inzichten te komen. Vanuit de deelnemers beredeneerd is er wel een maximum duur te bepalen, namelijk wanneer de deelnemers het gevoel hebben genoeg inzichten verworven te hebben.

Wat komt er na een socratisch gesprek?

Ik heb de vooronderstelling dat mensen altijd met vragen zullen blijven zitten. Dus hoewel een socratisch gesprek tot erg mooie en relevante inzichten kan leiden, is daarmee een thema niet afgesloten. Sterker nog, veel grote en belangrijke thema’s vergen continue aandacht. Dit kan bijvoorbeeld door ieder jaar opnieuw een socratisch gesprek te voeren, ik kan ook helpen om de gevonden inzichten te borgen binnen je organisatie en ik bied ook individuele coaching aan waar nog meer ruimte is om op zoek te gaan naar vragen die voor jou belangrijk zijn en hoe je met deze vragen kan leven.

Hoeveel mensen kunnen deelnemen aan een socratisch gesprek?

De ideale groepsgrote ligt rond de 10 deelnemers. De bovengrens ligt rond de 15 deelnemers en de ondergrens rond de 3 deelnemers. Groepen groter dan 15 kunnen worden opgesplitst en wanneer je zelfstandig met vragen rondloopt die je verder wil verdiepen verwijs ik je graag naar mijn coaching aanbod.

Hoe bereid je een socratisch gesprek voor?

Ik begin altijd met een gratis intake waarin we vaststellen of een socratisch gesprek de juiste interventie is om toe te passen. Wanneer dit zo is bepalen we samen wat de onderzoeksvraag is die het meest past bij de wensen van de groep. Vervolgens ontvangen alle deelnemers een voorbereidende email met wat achtergrondinformatie en de vraag om een casus voor te bereiden die we tijdens het gesprek kunnen gebruiken.  

Waar vindt een socratisch gesprek plaats?

Dat kan op locatie van de klant, of op een locatie waar ik vaak gebruik van maak. Ook leent een socratisch gesprek zich uitstekend voor een digitale omgeving.

Wat is de investering?

Afhankelijk van de precieze wensen stel ik een offerte op. Het minimum waar je van uit kunt gaan is een dagdeel voorbereiding en een dagdeel uitvoering à €480 per dagdeel.

Boek nu een gratis verkennend gesprek